Aydınlatma sözlüğü

A

Ankraj bulonu

Direği beton temele bağlayan, temele gömülen dişli çelik çubuklar. Direk taban flanşı bu bulonlara somunla sabitlenir. Rehberde oku

Armatür

Işık kaynağını, optiği, sürücüyü ve gövdeyi bir arada barındıran aydınlatma ünitesi. Dış mekanda direğin tepesine veya koluna monte edilir.

B

Bollard

Yaklaşık 0,5–1,2 m yüksekliğinde, yürüyüş yolu ve peyzaj alanlarını göz hizasının altından aydınlatan alçak direk.

C

CRI (Renksel geri verim, Ra)

Işığın nesnelerin renklerini ne kadar doğru gösterdiğini 0–100 arasında ifade eden değer. Dış mekanda Ra 70 ve üzeri yaygındır. Rehberde oku

D

Dimleme (kısma)

Armatürün ışık akısının belirli saatlerde veya sensörle azaltılması. Gece yarısından sonra kısma, enerji tüketimini önemli ölçüde düşürür. Rehberde oku

Düzgünlük (U0)

Minimum aydınlık veya parıltının ortalamaya oranı. Düzgünlük yükseldikçe alanda karanlık ve parlak bölgeler arasındaki fark azalır. Rehberde oku

E

Elektrostatik toz boya

Toz boyanın elektrik yüküyle metal yüzeye tutturulup fırında pişirildiği kaplama yöntemi. Dayanıklı, homojen ve RAL renk seçenekli bir yüzey sağlar.

EN 13201

Yol aydınlatmasını düzenleyen Avrupa standardı. M (taşıt yolu), P (yaya ve düşük hızlı alan) ve C (çatışma bölgesi) aydınlatma sınıflarını tanımlar. Rehberde oku

EN 40

Aydınlatma direklerinin tasarım, malzeme ve dayanım gerekliliklerini tanımlayan Avrupa standart serisi. Rehberde oku

EN 60598

Armatürlerin elektriksel ve mekanik güvenlik gerekliliklerini tanımlayan Avrupa standardı; uluslararası IEC 60598 standardının Avrupa (CENELEC) uyarlamasıdır. Türkiye'de TS EN 60598 olarak yayımlanır. Rehberde oku

F

Fotosel

Ortam ışığını algılayarak armatürü hava kararınca yakan, aydınlanınca söndüren sensör.

G

Galvaniz (sıcak daldırma)

Çelik parçanın erimiş çinko banyosuna daldırılarak korozyona karşı kaplanması. Çelik direklerin dış ortam ömrünü uzatır. Rehberde oku

I

IK darbe dayanımı

Armatür ve gövdenin mekanik darbelere dayanımını gösteren sınıf (IK00–IK10). Vandalizm riski olan alanlarda yüksek IK sınıfı aranır.

IP koruma sınıfı

Gövdenin toza (ilk rakam) ve suya (ikinci rakam) karşı korumasını gösteren kod. IP65 toz geçirmez ve su jetine dayanıklı, IP66 güçlü su jetine dayanıklı demektir.

Işık akısı

Bir kaynaktan çıkan toplam görünür ışık miktarı; birimi lümendir. Rehberde oku

Işık etkinliği (lm/W)

Bir armatürün harcadığı her watt başına ürettiği lümen. Değer yükseldikçe aynı ışık için daha az enerji harcanır.

Işık kirliliği

Gökyüzüne veya ihtiyaç olmayan yönlere yayılan, gece gökyüzünü aydınlatan ve canlıları etkileyen istenmeyen ışık. Rehberde oku

K

Kandela (cd)

Belirli bir yöndeki ışık şiddetinin birimi.

Kelvin (K)

Işığın renk sıcaklığının birimi. Düşük değerler sıcak (sarımsı), yüksek değerler soğuk (mavimsi) ışığı ifade eder. Rehberde oku

L

LED sürücü

Şebeke veya batarya enerjisini LED'in ihtiyaç duyduğu sabit akıma çeviren elektronik ünite; armatür ömrünü doğrudan etkiler.

LiFePO4 batarya

Lityum demir fosfat kimyalı batarya. Uzun çevrim ömrü ve güvenli yapısıyla solar aydınlatmada standart hâline gelmiştir. Rehberde oku

Lümen (lm)

Işık akısının birimi; bir kaynağın ürettiği toplam ışık miktarını gösterir. Rehberde oku

Lüks (lx)

Aydınlık düzeyinin birimi. 1 lüks, 1 m² alana düşen 1 lümendir. Rehberde oku

M

Monokristal panel

Tek kristal silisyum hücrelerden oluşan, birim alandan yüksek verim sağlayan güneş paneli. Rehberde oku

MPPT

Maksimum güç noktası izleme. Güneş panelinden her koşulda en yüksek gücü çeken şarj kontrol yöntemi. Rehberde oku

O

Otonomi

Solar sistemin hiç güneş almadan kaç gece çalışabileceği. Genellikle 2–3 gece olarak boyutlandırılır. Rehberde oku

P

Parıltı (cd/m²)

Bir yüzeyin göze ne kadar parlak göründüğünün ölçüsü. Taşıt yolları EN 13201 M sınıflarında parıltıyla tasarlanır. Rehberde oku

R

RAL

Endüstride kullanılan standart renk kartelası. Direk ve kent mobilyası renkleri RAL koduyla belirtilir.

RGB LED

Kırmızı, yeşil ve mavi LED'lerin karışımıyla istenen rengi oluşturan aydınlatma. Direk gövde aydınlatmasında özel gün ve kent kimliği senaryoları için kullanılır. Rehberde oku

Z

Zikzak (kaydırmalı) dizilim

Direklerin yolun iki yanına karşılıklı değil, yarım aralık kaydırılarak dizilmesi. Yol genişliği direk boyunun 1–1,5 katı olduğunda uygulanır. Rehberde oku